زوتی DL5؛ بررسی جامع و مشخصات فنی

آزاد شدن مجدد واردات خودرو در سال ۱۴۰۱ موجب شد تا شاهد یک نقطه عطف مجدد برای بسیاری از خودروسازان یا برندهای خارجی برای ورود به بازار تشنه ایران باشیم. در میان شرکت‌های خودروسازی، پارس خودرو که عملا زیرمجموعه سایپا محسوب می‌شود تصمیم گرفت تا از این فرصت استفاده کرده و از محصولات وارداتی هم برای پر کردن سبد محصولات خود استفاده کند. در نتیجه همین موضوع بود که همکاری مشترک دیگری با شریک تجاری قدیمی این شرکت یعنی برند زوتی چین شکل گرفت و نتیجه آن، معرفی یک خودروی جدید با نام زوتی ۵Dl بود. این محصول ابتدا در تابستان سال ۱۴۰۲ به‌صورت رسمی رونمایی شد و نخستین سری از آن با مدل ۲۰۲۳ در پاییز همان سال قیمت خودرو تعیین شد و این محصول وارداتی، به خیابان‌های کشور قدم گذاشت.

برای شناخت بهتر جایگاه این خودرو باید به فراز و نشیب‌های بسیار شرکت سازنده آن در بازار جهانی بپردازیم. برند زوتی در سال ۲۰۰۵ در ابتدا با هدف تولید و صادرات لوازم یدکی خودرو تاسیس شده بود اما خیلی زود تغییر رویه داده و مستقیما به حوزه تولید خودرو ورود کرد. این کمپانی توانست مسیر پیش رو را پرشتاب طی کند به طوری که فروش آن از ۳۰ هزار دستگاه در سال ۲۰۰۷ به بیش از ۳۰۰ هزار دستگاه در سال ۲۰۱۶ رسید. این فروش بالا حاصل استراتژی اصلی برند زوتی در استفاده و الگوبرداری از پلتفرم برندهای معتبر جهانی همچون تویوتا، فولکس واگن و حتی آئودی بود. اما داستان برای این برند همواره مثبت نبود و افزایش شدید رقابت در بازار داخلی چین و کمبود نوآوری این برند در ارائه محصولات اختصاصی و بحران‌های مالی ناشی از همه‌گیری ویروس کرونا باعث شد تا زوتی در سال ۲۰۲۱ اعلام ورشکستگی کند. در نهایت اما در سال ۲۰۲۲ ورق برگشت و این کمپانی توانست تا مجددا وارد بازی شود.

معرفی زوتی ۵DL

ایرانی‌ها اکثرا با برند زوتی بیگانه نیستند چرا که در سال‌های ۱۳۹۵ و ۱۳۹۶ با محصولی از همین کمپانی با نام زوتی Z300 آشنا شدند که توسط سایپا مونتاژ شد و با نام آریو، پا به خیابان‌های ایران گذاشت. این خودرو که از پلتفرم مشترک با تویوتا آلیون بهره می‌برد توانست تا سهم مناسبی از بازار ایران کسب کند و رضایت خریداران را نیز به‌دنبال داشت. بعد از این مدل هم، شرکت‌های دیگری همچون ریگان خودرو و یاران خودرو اقدام به مونتاژ زوتی T210با نام کوپا و دامای X7 کردند که وضع تحریم‌ها، مانع از ادامه این عرضه شد.

زوتی ۵DL در بازارهای جهانی و خود چین با نام اصلی زوتی T300 شناخته می‌شود که نخستین بار در سال ۲۰۱۶ معرفی و در سال ۲۰۱۷ به طور رسمی وارد بازار شد. پارس خودرو در ابتدا تصمیم داشت تا این محصول را با یک برنامه مدون، روی خط تولید داشته باشد و بتواند آن را در سال‌های آتی نیز مونتاژ کند به طوری که قرار بود در ادامه شاهد داخلی سازی این خودرو تا حدود ۵۰ درصد باشیم. هدف از عرضه این محصول در واقع تزریق یک خودرو اقتصادی با سطح امکانات متوسط در بازار کراس‌اوورهای اقتصادی بود که بتواند سهم قابل قبولی از بازار را به خود اختصاص دهد، موضوعی که به سرعت رنگ باخته و این محصول هم قربانی وضع مجدد تحریم‌ها و توقف همکاری میان دو شرکت شد.

طراحی ظاهری زوتی ۵DL

برای تحلیل طراحی خارجی این محصول باید  یک نکته مهم را مدنظر داشت و آن هم این است که تولد این خودرو به سال ۲۰۱۶ میلادی بازمی‌گردد و در طول این ۹ سال عملا طراحی آن دست نخورده باقی مانده است. بنابراین نمی‌توان انتظار زبان طراحی مدرن و ترند روز بازار با گرافیک‌های نوری به هم پیوسته یا خطوط تیز و اغراق آمیز نسل جدید کراس‌اوورهای چینی را داشت. با این حال، با وجود سابقه نه چندان درخشان شرکت زوتی در کپی‌برداری‌های فاحش از محصولات کمپانی‌های معتبر جهانی، طراحی زوتی DL5 تا حد قابل قبولی پخته و دارای هویتی مستقل است.

در نمای روبرویی این خودرو با یک چهره نسبتا اسپرت و تا حدی جوان پسند روبرو هستیم که یادآور سبک طراحی خودروهایی همچون جک S5 یا هیوندای توسان مدل ۲۰۱۵ است. در این نما از چراغ‌های اصلی بزرگ، کشیده و زاویه دار استفاده شده که شباهت زیادی به سبک طراحی خودروهای کره‌ای در یک دهه گذشته دارد. استفاده از یک جلوپنجره مشکی رنگ همراه با نوارهای فلزی کرومی رنگ درون آن باعث شده تا حس یک خودروی اسپرت تا حدی تداعی شود.

یکی از نکات مثبت در این نما را باید استفاده از مه‌شکن‌های پنج ضلعی بزرگ و مدرن در دو طرف سپر دانست که به صورت هماهنگ با چراغ‌های اصلی طراحی و جانمایی شده اند. طراحان تلاش کرده‌اند تا با استفاده دو خط نسبتا برجسته که از ستون جلویی تا نوک کاپوت کشیده شده است، بتوانند ظاهری عضلانی را به دماغه خودرو اضافه کنند. استفاده از یک پلاستیک مشکی‌رنگ در قسمت پایینی سپر و ورودی هوا با طراحی افقی باعث شده تا تضاد بصری جذابی شکل بگیرد و ماهیت کراس بودن DL5 تقویت شود.

در نمای جانبی این خودرو شاهد یک تناسب مناسب به عنوان یک کراس‌اوور شهری هستیم. نمای جانبی DL5 شباهت غیر قابل انکاری با سانگ یانگ تیوولی و چانگان ۳۵CS پلاس دارد که دماغه نسبتا صاف خودرو در کنار فرم کلی شیشه‌ها، این تشابه را دوچندان می‌کند. در این نما شاهد یک خط شانه برجسته هستیم که از روی در جلویی آغاز شده و با شیبی تند، با عبور از دستگیره‌های جانبی به قسمت بالایی چراغ‌ها عقب می‌رسد. استفاده از همین خط شانه مورب در کنار شیب ملایم سقف باعث شده تا از سادگی کلی این نما کاسته شود.

طراحان زوتی تلاش کرده‌اند تا با استفاده از رنگ مشکی در ستون‌های جلو و عقب و اضافه کردن باربندهای تزیینی در کنار نوارهای کرومی زیردرها و شیشه‌های جانبی، نمای اسپرت و تا حدی لوکس خودرو را افزایش دهند. یکی از نقاط ضعف زوتی دی ال ۵ در نمای جانبی را باید عدم تناسب سایز رینگ‌ها با حجم کلی خودرو دانست. این خودرو با رینگ‌های آلومینیومی ۱۷ اینچی عرضه شده است که با وجود بهره‌مندی از طراحی زیبا و اسپرت، تا حدی برای حجم کلی اتاق کوچک به‌نظر می‌رسد و نتوانسته آنچنان که باید تکمیل کننده استایل جانبی این خودرو باشد.

طراحی قسمت عقب اما افت محسوسی نسبت به دیگر اجزای بدنه دارد. در این قسمت از چراغ‌های چهار ضلعی با تکنولوژی فول LED استفاده شده که فاصله نسبتا زیادی هم با شیشه عقب خودرو دارند. این فاصله در کنار برآمدگی بالای شیشه، فرمی یک‌تکه و ظاهری شبیه به فیدلیتی الیت ایجاد کرده است. فاصله المان‌های استفاده شده در این نما از یکدیگر زیاد است به طوری که چراغ‌های اصلی و مه شکن با فاصله زیادی ازیکدیگر جانمایی شده‌اند و قاب پلاک نیز در پایین‌ترین قسمت سپر نصب شده است. با این حال، یکی از نکات مثبت در این بخش، عدم استفاده از خروجی‌های اگزوز غیر واقعی یا فیک است که در بسیاری از رقبای هم‌وطن این خودرو دیده می‌شود.

طراحی داخلی زوتی ۵DL

طراحی داخلی زوتی دی ال ۵ به‌مراتب به‌روزتر، زیباتر و جذاب‌تر از طراحی نمای خارجی آن است که در اختیار سرنشینان قرار می‌گیرد. برخلاف بسیاری از خودروهای ترند روز چینی که از یک نمایشگر سراسری برای کنترل کابین استفاده می‌کنند، در این محصول به دلیل متعلق بودن به نسل قبلی طراحی‌ها، همچنان از یک تعادل مناسب بین دیجیتالی شدن کلی کابین و استفاده از کلیدهای فیزیکی، بهره برده شده است.

طراحی داشبورد این محصول به صورت چندلایه و المان‌ها مجزا از یکدیگر با ترکیب رنگی متفاوت انجام شده است که تضاد بصری جذابی را ایجاد کرده است. علاقه طراحان این خودرو به استفاده از المان‌ها هندسی چند ضلعی به خوبی مشهود است. دریچه‌ها سیستم تهویه و قاب المان‌های مرکزی داشبورد، فرمی ذوزنقه‌ای دارند. در مرکز داشبورد از یک نمایشگر لمسی استفاده شده و دریچه‌های هوا در زیر آن جانمایی شده‌اند.

کابین این خودرو از نظر ارگونومی نمره بسیار خوبی دریافت می‌کند. دکمه‌های کنترل سیستم مالتی مدیا، فلاشر، کلیدهای تهویه مطبوع و دکمه‌های مربوط به سیستم کنترل پایداری و چراغ‌ها همگی به صورت مجزا از یکدیگر و با چیدمانی درست در مرکز کنسول جانمایی شده‌اند. تنها نقطه ضعف کابین را باید استفاده از دسته دنده قدیمی دانست که با فرم کلی کابین و فرمان مدرن خودرو تناسب ندارد.

مهندسان زوتی برای جلوگیری از یکنواختی و تزریق حس بهتر از تریم دو رنگ مشکی و قهوه‌ای برای داشبورد و صندلی‌ها استفاده کرده‌اند که یک حس کلاسیک خوشایند را درون کابین تقویت کرده است. کیفیت متریال استفاده شده در این خودرو نسبت به کلاس قیمتی آن بسیار خوب است و شاهد استفاده از یک فوم نرم با روکش چرم مصنوعی و دوخت تزیینی در قسمت بالایی داشبورد و صندلی‌ها هستیم که نقطه قوت این خودرو به شمار می‌رود. استفاده از المان‌هایی با طرح فیبر کربن در داشبورد مرکزی باعث ارتقای این حس با کیفیت بودن کابین شده است.

زوتی دی ال ۵ با بهره‌مندی از فاصله محوری ۲۶۱۰ میلی‌متری و ارتقاع نسبتا بلند ۱۶۶۵ میلی‌متر، یکی از جادارترین کابین‌ها را در کلاس کراس‌اوورهای کوچک ارائه می‌دهد. صندلی‌ها با وجود ابعاد نه‌چندان بزرگ اما از دربرگیرندگی و راحتی بسیار مناسبی بهره می‌برند. فضای پا و سر سرنشینان ردیف دوم به لطف طراحی جعبه‌ای بدنه و شیب نه‌چندان زیاد سقف، مطلوب است به طوری که چهار سرنشین بزرگسال با قد حدود ۱۸۰ سانتی‌متر به راحتی قابلیت نشستن در مسیرهای طولانی را دارند.

شاید اصلی‌ترین انتقاد در بخش کابین برای نسخه عرضه شده در ایران را باید حذف سانروف دانست. با وجود اینکه زوتی ۵DL  در بازارهای جهانی با سانروف و سقف پانوراما عرضه شده، اما پارس خودرو تصمیم گرفته تا این خودرو را با سقف فلزی یکپارچه روانه بازار کند. فقدان سانروف در کنار استفاده از پلاستیک‌های تیره در بخش‌هایی از کابین، باعث شده تا فضای داخلی کمی دلگیرتر از حد معمول به نظر برسد. هرچند طراحان سعی کرده‌اند با استفاده از یک لچکی کوچک در انتهای شیشه‌های جانبی، تا حدودی نور ورودی به کابین را افزایش دهند.

مشخصات فنی زوتی ۵DL

این خودرو در بازارهای جهانی با دو موتور ۱.۵ لیتری تنفس طبیعی و یک نسخه ۱.۵ لیتری توربوشارژ همراه با جعبه دنده دستی و اتوماتیک عرضه شده است. خوشبختانه پارس خودرو قوی‌ترین ترکیب موجود را برای بازار ایران انتخاب کرده است. نمونه موجود در بازار ایران از یک موتور ۴ سیلندر ۱.۵ لیتری ۱۶ سوپاپ مجهز به سیستم توربوشارژ بهره می‌برد. این موتور که با کد کد 4G15T شناخته می‌شود در اصل متعلق به کمپانی میتسوبیشی بوده و دقیقا همان پیشرانه‌ای است که در میتسوبیشی Colt مورد استفاده قرار گرفته است. استفاده از یک موتور نام آشنا و اثبات شده ژاپنی عملا بزرگ‌ترین نقطه قوت این خودرو در بخش فنی نسبت به سایر رقبا محسوب می‌شود چرا که خیال خریدار را بابت دوام فنی و استهلاک آن راحت می‌کند.

این موتور قادر است تا ۱۴۴ اسب بخار قدرت و ۲۱۵ نیوتن‌متر گشتاور را تولید کند. این خروجی برای یک کراس‌اوور کوچک شهری، کاملا استاندارد و قابل قبول است. نیروی تولید شده توسط این موتور از طریق یک گیربکس CVT به چرخ‌های جلو منتقل می‌شود. تنها موضوعی که این پیشرانه را به چالش می‌کشد، وزن نسبتا بالای این محصول است. این کراس اوور کوچک وزنی در حدود ۱۴۸۰ کیلوگرم دارد که برای خودرویی با این ابعاد، کمی زیاد است. ترکیب وزن نسبتا بالا و بهره‌مندی از گیربکس CVT باعث می‌شود که شروع حرکت به کندی انجام شود.

این موضوع البته با دورگرفتن پیشرانه و درگیر شدن کامل توربوشارژ بهبود یافته و شتاب ثانویه خودرو عملکرد بهتری نسبت به شتاب اولیه دارد. با این وجود، همین کشش ضعیف در دورهای پایین ممکن است در مسیرهای کوهستانی با شیب تند و ظرفیت کامل سرنشینان، راننده را با چالش مواجه کند. شتاب صفر تا صد این خودرو به صورت رسمی اعلام نشده اما گزارش‌ها نشان می‌دهد که شتابی در حدود ۱۲ ثانیه را می‌توان برای آن متصور بود.

سیستم تعلیق زوتی DL5 در محور از جلو از نوع مک فرسون و در محور عقب از نوع میل پیچشی یا تورشن بیم است. این ترکیب باعث شده تا قسمت عقبی خودرو در مسیرهای ناهموار و دست‌اندازها با کوبش‌های نسبی همراه باشد و از نرمی آن کاسته شود.

سیستم ترمز در هر چهارچرخ از نوع دیسکی است و عملکردی مطمئن و قابل قبولی از خود نشان می‌دهد اما استفاده مکرر از ترمزها در مسیرهای سراشیبی موجب داغ شدن دیسک‌ها و افت عملکرد می‌شود. یکی از نکات آزاردهنده در هنگام رانندگی پرفشار با زوتی دی ال ۵، ضعف عایق‌بندی کابین است به طوری که در هنگام تخته‌گاز و بالا رفتن دور موتور، صدای پیشرانه توربو بیش از حد انتظار به داخل کابین نفوذ می‌کند و آرامش کابین را تحت تاثیر قرار می‌دهد.

این خودرو با دارا بودن باکی با ظرفیت ۴۸ لیتر، مصرف سوختی در حدود ۷.۵ لیتر در هر ۱۰۰ کیلومتر دارد که با توجه به استاندارد آلایندگی یورو ۵ آن، منطقی و اقتصادی محسوب می‌شود.

مشخصات کلی

ابعاد و ظرفیت ‌ها

آپشن های زوتی ۵DL

در کلاس خودروهای اقتصادی نباید آنچنان انتظار زیادی از فهرست آپشن و امکانات رفاهی داشته باشیم. زوتی DL5 نیز از این قائده مستثنی نیست اما امکانات پایه و نسبتا معقولی را برای رفع نیازهای روزمره راننده و سرنشینان ارائه می‌دهد.

این خودرو کارنامه نسبتا قابل قبولی در بخش ایمنی دارد چرا که موفق شده تا ۵ ستاره ایمنی از موسسه تست تصادفات چین دریافت کند که همین موضوع نشان‌دهنده  مقاومت خوب شاسی و ستون‌ها در تصادفات است. از جمله امکانات ایمنی این خودرو می‌توان به دو کیسه هوا برای راننده و سرنشین جلو، ترمزهای دیسکی هر چهارچرخ، سیستم ترمز ضد قفل (ABS)، توزیع الکتورنیکی نیروی ترمز (EBD)، سیستم ترمز کمکی اضطراری (EBA)، سیستم کنترل پایداری الکترونیکی (ESP)، سیستم کنترل کشش (TCS)، کنترل حرکت در سربالایی (HAC)، کنترل حرکت در سرپایینی(HDC) و سیستم پایش فشار باد لاستیک (TPMS) اشاره کرد.

زوتی دی ال ۵ در بخش آپشن و امکانات رفاهی از امکاناتی همچون ورود بدون کلید، استارت دکمه‌ای، فرمان برقی، ترمز پارک برقی، اتوهلد، نمایشگر لمسی با پشتیبانی از بلوتوث، سیستم تهویه نیمه خودکار، سنسور نور و باران، دی لایت، آینه الکتروکرومیک، آینه‌های جانبی برقی، دوربین دنده عقب و سنسورهای پارک عقب بهره می‌برد.

همان‌طور که پیش‌تر نیز اشاره شد، جای خالی سانروف به عنوان یکی از محبوب‌ترین آپشن‌ها نزد خریداران ایرانی، در این خودرو احساس می‌شود. در حالی که رقبای این خودرو عموما از سانروف بهره می‌برند، حذف این آپشن و مواردی نظیر شارژر بی‌سیم یا تنظیم برقی صندلی‌ها، تصمیمی است که با هدف کاهش قیمت تمام‌شده اتخاذ شده است.

جدول امکانات رفاهی و ایمنی به صورت زیر تکمیل می‌شود:

قیمت زوتی ۵DL

این کراس اوور وارداتی پارس خودرو در سگمنتی قرار دارد که قبل‌ تر از آن توسط هم‌وطنان چینی‌اش تسخیر شده است. این خودرو از نظر ابعاد و کلاس قیمتی در سطحی بین خودرویی همچون ام وی ام ایکس ۳۳ کراس اتوماتیک و ایکس ۵۵ پرو قرار می‌گیرد.

در بازار خرید و فروش خودرو کارکرده اما شرایط تا حدودی متفاوت است چرا که زوتی دی ال ۵ به علت عدم توانایی پارس خودرو در معرفی و بازارسازی درست برای این محصول، با ضعفی آشکار در خرید و فروش روبرو شده است. همین موضوع سبب شده تا قیمت زوتی DL5 در بازار برابر با X33 کراس باشد.

قیمت این خودرو در زمان نگارش مقاله (آبان ۱۴۰۵) و براساس میزان کارکرد و سلامت فنی وبدنه از حدود ۳ میلیارد و ۲۰۰ میلیون تومان آغاز شده و تا ۳ میلیارد و ۵۰۰ میلیون تومان نیز اعلام می‌شود. متاسفانه علی‌رغم کیفیت مناسب این خودرو در سگمنت کراس‌اوورهای اقتصادی اما تداوم نداشتن عرضه آن باعث شده تا قیمتی برابر با یک پژو ۲۰۷ اتوماتیک معمولی داشته باشد. در نهایت باید گفت که این خودرو هم در همان مسیری قرار گرفت که کوپا ریگان خودرو و دامای X7 از محصولات همین کمپانی، قبلا به آن قدم گذاشتند و در مسیر فراموشی در بازار قرار گرفتند.