آلمان هم ورود خودروهای چینی به مناطق حساس نظامی را محدود کرد

محدودیت تازه ارتش آلمان برای ورود خودروهای متصل به تأسیسات نظامی، بار دیگر نام بی وای دی، نیو و جیلی را به بحث های امنیتی اروپا کشاند.

طبق گزارش های منتشرشده، مقامات آلمان نسبت به دوربین ها و حسگرهای پیشرفته این خودروها و احتمال جمع آوری اطلاعات از محیط اطراف پایگاه های نظامی ابراز نگرانی کرده اند. بر اساس این تصمیم، خودروهای مشمول مقررات اجازه ورود به برخی محوطه های حساس ارتش آلمان را ندارند و نظامیانی که با چنین خودروهایی به محل خدمت مراجعه کنند، باید وسیله نقلیه خود را بیرون از مجموعه پارک کنند و ادامه مسیر را پیاده طی نمایند.

با این حال، وزارت دفاع آلمان تأکید کرده که این تصمیم به طور مشخص علیه یک کشور یا برند خاص اتخاذ نشده و دامنه آن خودروهای متصل و مجهز به تجهیزات جمع آوری اطلاعات را در بر می گیرد.

چرا ارتش آلمان ورود خودروهای چینی را محدود کرده است؟

به گزارش بلومبرگ، ارتش آلمان به دلیل احتمال جمع آوری و انتقال اطلاعات توسط برخی خودروها، ورود آنها به پایگاه های نظامی را ممنوع کرده است. یک روز پیش از انتشار این گزارش نیز نشریه اشپیگل نوشته بود فهرست هایی در داخل ارتش آلمان دست به دست می شوند که نام برخی مدل های چینی ممنوع الورود به تأسیسات دارای طبقه بندی امنیتی در آنها دیده می شود.

با وجود این گزارش ها، وزارت دفاع آلمان اعلام کرده که مقررات دسترسی به هر مجموعه نظامی بر اساس ارزیابی نیروهای امنیتی محلی تعیین می شود. میتکو مولر، سخنگوی این وزارتخانه، در نشست خبری دولت در تاریخ ۱۱ نوامبر توضیح داده که مسئولان امنیتی هر پایگاه درباره محدودیت های ورود خودروها تصمیم می گیرند.

به این ترتیب، ممکن است یک خودروی متصل به اینترنت اجازه ورود به یک محدوده امنیتی را نداشته باشد، اما بتواند در پارکینگی دورتر از ساختمان های حساس پارک شود. همین اختیار محلی باعث شده که در حال حاضر فهرست واحد و رسمی از مدل های ممنوع الورود منتشر نشود.

چرا نام بی وای دی، نیو و جیلی در این گزارش ها مطرح شده است؟

اگرچه نام برندهای بی وای دی، نیو و جیلی در گزارش های مربوط به این محدودیت مطرح شده، اما مقام های آلمانی هنوز تأیید نکرده اند که آیا محصولات سایر شرکت ها نیز مشمول این تصمیم هستند یا خیر. در این بین، گستردگی فعالیت های جیلی در بازار آلمان موضوع را پیچیده تر می کند. این گروه خودروسازی چینی علاوه بر برند اصلی جیلی، از طریق شرکت های زیرمجموعه، شامل ولوو، پولستار، لینک اند کو، زیکر و لوتوس، در صنعت خودروی اروپا حضور دارد. جیلی همچنین در مالکیت و مدیریت مشترک برند اسمارت با مرسدس بنز مشارکت دارد.

با این حال، نباید تصور کرد که تمام خودروهای این برندها به طور قطعی از ورود به پایگاه های نظامی آلمان منع شده اند. تا این لحظه، محدودیت ها بر اساس ارزیابی امنیتی هر مجموعه اعمال شده و جزئیات کامل مدل های مشمول آن در دسترس عموم قرار نگرفته است.

نکته مهم دیگر آن است که روزنامه اشتوتگارتر زیتونگ گزارش داده هیچ مدرک مستندی که نشان دهد خودروهای مورد بحث اطلاعاتی را برای سرویس های اطلاعاتی چین ارسال کرده اند، ارائه نشده است. بنابراین، محدودیت های فعلی بیشتر جنبه پیشگیرانه دارند و نباید آنها را به معنای اثبات جاسوسی خودروهای چینی تلقی کرد.

خودروهای جدید چه خطری برای ارتش ها دارند؟

نگرانی اصلی وزارت دفاع آلمان به مجموعه تجهیزات الکترونیکی و حسگرهای نصب شده در خودروهای مدرن مربوط می شود. دوربین ها، میکروفون ها، رادارها و حسگرهای فراصوت از جمله تجهیزاتی هستند که مقامات نظامی به طور مشخص نام برده اند.

این فناوری ها در خودروهای امروزی کاربردهای متعددی دارند؛ از جمله کمک به پارک کردن، تشخیص موانع، پایش راننده و پشتیبانی از سامانه های کمک رانندگی. اما همین تجهیزات در نزدیکی یک پایگاه نظامی می توانند اطلاعاتی فراتر از نیازهای رانندگی جمع آوری کنند.

برای مثال، دوربین ها ممکن است تصاویر ساختمان ها و محوطه های نظامی را ثبت کنند، رادارها و حسگرها می توانند اطلاعاتی درباره محیط اطراف به دست آورند و میکروفون ها نیز قابلیت دریافت صدا را دارند. از نگاه امنیتی، چنین داده هایی در صورت جمع آوری و انتقال، می توانند برای شناسایی نقشه محوطه، الگوی رفت و آمد نیروها و محل استقرار تجهیزات نظامی مورد استفاده قرار بگیرند. نکته قابل توجه اینکه محدودیت آلمان فقط به خودروهای برقی مربوط نمی شود. هر خودروی متصل به شبکه که به مجموعه حسگرهای مورد نظر مجهز باشد، فارغ از نوع پیشرانه و کشور سازنده، ممکن است مشمول این مقررات شود. به همین دلیل، حساسیت اروپا نسبت به فناوری های به کار رفته در خودروهای بی وای دی نیز از موضوع یک خودروساز فراتر رفته و به مسئله ای گسترده تر در حوزه امنیت خودروهای متصل تبدیل شده است.

آلمان تنها کشور اروپایی نگران خودروهای چینی نیست

آلمان نخستین کشور اروپایی نیست که ورود خودروهای چینی به تأسیسات نظامی را محدود می کند. لهستان نیز در فوریه همین سال، مقررات مشابهی را برای خودروهای ساخت چین در محوطه های نظامی به اجرا گذاشت. طبق این مقررات، ورود هر خودرویی که قابلیت ثبت موقعیت مکانی، تصویر یا صدا را داشته باشد، محدود می شود؛ مگر اینکه قابلیت های مربوطه غیرفعال شده باشند. این تصمیم بخشی از روند گسترده تر نگرانی های امنیتی در کشورهای غربی درباره خودروهای متصل و تجهیزات جمع آوری داده در آن ها محسوب می شود. همچنین آمریکا در ماه اکتبر ورود خودروهای بی وای دی، از جمله خودروهای شخصی، به پایگاه هوایی کادنا در جزیره اوکیناوا ژاپن را ممنوع کرد.

ممنوعیت خودروهای چینی جدا از محدودیت پهپادهای نظامی است

محدودیت ورود خودروها به پایگاه های ارتش آلمان را نباید با تصمیم جداگانه این کشور درباره پهپادهای ساخت چین اشتباه گرفت. وزارت دفاع آلمان پیشتر تصمیم گرفته بود استفاده از پهپادهای چینی در برنامه های آموزشی ارتش را متوقف کند و به جای آنها از محصولات ساخت آلمان یا دیگر کشورهای اروپایی استفاده کند. این سیاست، آموزش ها و تمرین های نظامی آینده را نیز در بر می گیرد و نشان می دهد نگرانی برلین درباره تجهیزات دارای قابلیت جمع آوری و انتقال داده، تنها به صنعت خودروسازی محدود نیست.

در سوی دیگر، رقابت فشرده خودروسازان چینی با برندهای اروپایی و فشار قیمتی خودروهای برقی ساخت چین نیز فضای صنعت خودرو در اروپا را به شدت تغییر داده است. به همین دلیل، موضوع حضور این شرکت ها دیگر تنها به رقابت تجاری و فروش خودرو محدود نمی شود و ابعاد سیاسی و امنیتی بیشتری پیدا کرده است.

آیا خودروهای هوشمند به تهدیدی برای امنیت ملی تبدیل می شوند؟

تصمیم آلمان را می توان نشانه ای دیگر از تغییر نگاه دولت های غربی به خودروهای مدرن دانست. خودروهای امروزی دیگر صرفاً وسیله ای برای جابجایی نیستند؛ آنها به پلتفرم های دیجیتال متحرکی تبدیل شده اند که می توانند حجم زیادی از اطلاعات محیطی، مکانی و رفتاری را ثبت و پردازش کنند. همین قابلیت ها که در شرایط عادی مزیت رقابتی محسوب می شوند، در نزدیکی تأسیسات حساس نظامی ممکن است به یک دغدغه امنیتی تبدیل شوند.

با این حال، تفاوت مهمی میان احتمال سوءاستفاده از داده ها و اثبات وقوع جاسوسی وجود دارد. تا زمانی که شواهد مستند درباره ارسال اطلاعات به نهادهای اطلاعاتی یک کشور ارائه نشده باشد، نمی توان تمام خودروهای چینی را ابزار جاسوسی دانست. از سوی دیگر، این نگرانی نیز قابل چشم پوشی نیست که خودروهای متصل، فارغ از ملیت سازنده، باید از نظر امنیت سایبری و نحوه مدیریت داده ها تحت نظارت دقیق قرار بگیرند.

در نهایت، به نظر می رسد صنعت خودرو در سال های آینده با چالشی تازه روبرو خواهد شد: خودروسازان علاوه بر رقابت بر سر قیمت، برد حرکتی، قدرت و فناوری های رانندگی خودکار، باید اعتماد دولت ها و نهادهای امنیتی را نیز جلب کنند. این موضوع می تواند به یکی از موانع مهم گسترش خودروهای هوشمند چینی در بازارهای غربی تبدیل شود.