تولید تایر در ایران و آمار واردات لاستیک و صادرات تایر

مرداد 1405: رئیس انجمن صنعت تایر ایران اعلام کرد هیچ افزایش قیمت جدیدی برای تایر تصویب نشده است و صورت‌جلسه‌های منتشرشده در فضای مجازی صرفاً مربوط به مذاکرات اولیه تولیدکنندگان بوده است. به گفته جمال میرزایی، انجمن در حال رایزنی با سازمان حمایت برای تعیین نرخ‌های جدید متناسب با هزینه‌های روز تولید است.

کاهش ۴۰ درصدی تولید تایر

میرزایی از کاهش حدود ۴۰ درصدی تولید تایر از ابتدای سال خبر داد. تحریم‌ها، اختلال در تأمین مواد اولیه، افزایش هزینه حمل‌ونقل و مشکلات لجستیکی از مهم‌ترین دلایل این افت تولید هستند.

به گفته او، بخشی از مواد اولیه در بنادر کشورهای همسایه یا در مسیر حمل باقی مانده و تولیدکنندگان بابت تأخیر محموله‌ها هزینه‌های سنگینی پرداخت می‌کنند. افزایش قیمت جهانی نفت و مواد اولیه نیز فشار بیشتری بر این صنعت وارد کرده است.

تولید ۳۲۰ هزار تن و واردات ۱۲۰ هزار تن

ظرفیت تولید تایر کشور در حال حاضر حدود ۳۲۰ هزار تن اعلام شده و در کنار آن، حدود ۱۲۰ هزار تن تایر وارداتی در بازار وجود دارد.

در همین حال، صادرات تایر نیز به دلیل افزایش نیاز بازار داخلی کاهش یافته و در سال گذشته به کمتر از ۶ میلیون یورو رسیده است.

مطالبات ۵.۵ هزار میلیارد تومانی از خودروسازان

یکی دیگر از مشکلات صنعت تایر، مطالبات معوق از خودروسازان است. مجموع مطالبات تایرسازان از خودروسازان کشور به حدود ۵ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان رسیده که فشار مضاعفی بر نقدینگی شرکت‌ها وارد کرده است.

انجمن تایر معتقد است قیمت‌گذاری باید بر اساس هزینه‌های روز تولید، نرخ ارز و قیمت جهانی مواد اولیه انجام شود؛ زیرا صورت‌های مالی سال گذشته نمی‌تواند شرایط متغیر فعلی صنعت را به‌درستی منعکس کند.

در مجموع، صنعت تایر هم‌زمان با افت تولید، افزایش هزینه مواد اولیه و حمل‌ونقل، کمبود نقدینگی و مطالبات سنگین از خودروسازان مواجه است؛ با این حال، انجمن هنوز افزایش قیمت جدیدی را نهایی نکرده است.

مرداد 1404: مدیرعامل گروه صنعتی بارز اعلام کرد متأسفانه سال گذشته یک میلیارد یورو تایر وارد کشور شد که ۲۰۰ میلیون یورو آن مربوط به تایرهای معدنی فوق سنگین بود، این در حالی است که کل سرمایه‌گذاری مورد نیاز این پروژه ۱۵۰ میلیون یورو است و ظرف ۱۷ تا ۱۸ ماه به بهره‌برداری می‌رسد.

اجرای این طرح علاوه بر تأمین کامل نیاز داخلی، برای 1000 نفر اشتغال مستقیم و 3000 نفر غیرمستقیم ایجاد می‌کند و بازگشت سرمایه آن تنها  3 سال و نیم است.

وی از وزارت صمت خواست در تأمین ارز و تسریع در صدور مجوزها همت بیشتری نشان دهد. وی در ادامه به افزایش سرمایه پروژه از 10 به 400 میلیارد تومان اشاره کرد و افزود همه سهامداران به‌جز شرکت ملی صنایع مس سهام خود را پرداخت کرده‌اند که امیدواریم این موضوع در هفته‌های آینده حل شود، ضمن اینکه زیرساخت‌های آبی و تأسیساتی پروژه ارگ کرمان نیز در حال تکمیل و مذاکرات با تأمین‌کنندگان تجهیزات در جریان است.  

وی تاکید کرد تأخیر در تأمین مالی این پروژه علاوه بر تحمیل هزینه‌های هنگفت واردات، چالش تأمین تایر برای پیمانکاران معدنی را تشدید می‌کند، ضمن اینکه برای سهامداران عمده معدنی مانند مس، گل‌گهر، چادرملو و گهرزمین تضمین زنجیره تأمین تجهیزات حیاتی‌تر از محاسبات صرفاً اقتصادی است.

اردیبهشت 1404: حقوق گمرکی و سود بازرگانی واردات لاستیک سواری ابلاغ شد. گمرک ایران بخشنامه تعیین حقوق گمرکی واردات انواع لاستیک سواری به اضافه سود بازرگانی ۱۶ درصدی (مصوب ۲۲ فروردین امسال هیئت وزیران) برای این کالا که مجموعا ۲۰ درصد است را به گمرکات اجرایی ابلاغ کرد.

اسفند 1403: بازدهی به ثبت رسیده صنعت لاستیک و پلاستیک بازار سرمایه در 11ماه امسال به‌‌‌میزان 41درصد بوده که در قیاس با نماگر اصلی بورس تهران 17واحد درصد بازدهی بیشتری را به ثبت رسانده است. در بهمن‌ماه فروش شرکت‌های تایرساز بورسی به‌‌‌میزان 4هزار و 722میلیارد تومان بوده که نسبت به بهمن سال قبل 64درصد بهبود یافته است. همچنین مقایسه فروش بهمن‌ماه صنعت لاستیک‌‌‌وپلاستیک با متوسط سال ‌جاری نشان می‌دهد که فروش این صنعت در این ماه 32 درصد از سال‌جاری بالاتر بوده است.

در بازه 11ماهه امسال درآمد تایرسازان 39 هزار و 357 میلیارد تومان به ثبت رسیده که نسبت به مدت مشابه سال قبل 40 درصد بهبود یافته است. در بهمن‌ماه امسال فروش دلاری صنعت لاستیک با کاهش 3درصدی همراه شده و به 70میلیون دلار کاهش یافته است.

به گزارش دنیای اقتصاد، در بازه 11ماهه درآمد دلاری صنعت لاستیک با رشد 9درصدی نسبت به مدت مشابه همراه شده و به 805 میلیون دلار رسیده است. در میان 9 شرکت تولیدکننده تایر بازار سهام، «پلاسک» با ثبت رشد 21درصدی فروش دلاری طی سال‌جاری بیشترین میزان جهش درآمدی را در میان لاستیکی‌‌‌ها تجربه کرده است.

آبان 1403: مصطفی تنها، سخنگوی صنعت تایر، اظهار کرد به طور میانگین، سالانه حدود 24 میلیون حلقه تایر سواری‏‌، حدود 300 هزار حلقه تایر بایاس باری ـ اتوبوسی و یک میلیون و 200 تا 300 هزار حلقه تایر باری ـ اتوبوسی رادیال مورد نیاز کشور است البته نیاز سالانه کشور به تایر، از طریق آمار‌هایی که پلیس راهور ناجا از میزان تردد و مسافت پیموده شده خودرو‌ها در سطح کشور ارائه می‌دهد‌‏ مشخص می‌شود.

طبق گفته‌های وی، سال گذشته‏ حدود 21 میلیون و 700 هزار حلقه تایر سواری، حدود یک و نیم میلیون حلقه تایر وانتی، حدود 337 هزار حلقه تایر بایاس و 470 هزار حلقه تایر رادیال باری -اتوبوسی در کشور تولید شده است. به دلیل موانعی مانند تامین نشدن به موقع ارز و قطعی برق، سال گذشته تا حدودی در بخش تایر سواری کمبود وجود داشت، اگر موانع برطرف شود، به راحتی امکان تولید حتی بیشتر از 24 میلیون حلقه تایر، یعنی بیش از نیاز کشور را داریم ضمن اینکه می‌تواینم تایر‌های نیمه سنگین را هم در حد نیاز تامین کنیم. با سرمایه گذاری‌هایی که هم اکنون در دست انجام است اگر از طرح‌های توسعه‌ای صنعت تایر حمایت و این طرح‌ها به موقع راه اندازی شوند می‌توانیم همه نیاز کشور به این گروه از تایر‌های مورد نیاز بازار را برطرف کنیم و حتی سهم تولید داخل در بازار تایر‌های راهسازی و معدنکاوی را هم بیشتر کنیم.

به گزارش صدا و سیما، وی افزود با وجود موانع پیش روی این صنعت، حدود 22 میلیون و 900 هزار حلقه به وزن 145 هزار و 576 تن تایر در شش ماهه نخست امسال‏, تولید شده که در مقایسه با مدت مشابه سال قبل 6 درصد رشد نشان می‌دهد. در مجموع 131 هزار و 733 تن تایر خودرو ‏‌، معادل 12 میلیون و 732 هزار حلقه تایر در نیمه نخست امسال تولید شده که 11 درصد به لحاظ تعداد در مقایسه با مدت مشابه سال قبل افزایش تولید را نشان می‌دهد. همچنین 3 میلیون و 863 هزار حلقه تایر دوچرخه و موتور سیکلت در شش ماهه نخست امسال‏ تولید شده که در مقایسه با مدت مشابه سال قبل 5 درصد افزایش داشته است.

در شش ماهه نخست امسال، 6 میلیون و 239 هزار حقله تیوب برای مصارف وسایل نقلیه مختلف تولید شده که در مقایسه با مدت مشابه سال قبل 2 درصد کاهش داشته است و علت آن ناشی از کاهش تقاضا به علت رواج بیشتر تایر‌های تیوبلس است. واردات تایر در سه تا چهار سال اخیر به ویژه امسال شکل عجیب و خیره کننده پیدا کرده است. در 6 ماهه نخست امسال‏، یک میلیون و 870 هزار حلقه تایر سواری، 664 هزار حلقه تایر باری - اتوبوسی رادیال و 213 هزار حلقه انواع دیگر تایر به ارزش حدود 466 میلیون دلار وارد شده است. مجموع واردات انواع مختلف تایر در شش ماهه نخست امسال، حدود 6 میلیون حلقه با وزن 133 هزار و 357 تن، بوده که به لحاظ وزنی حدود 86 درصد و به لحاظ ارزش 81 درصد در مقایسه با مدت مشابه سال قبل افزایش را نشان می‌دهد، اما به لحاظ تعداد، حجم واردات بیش از دو برابر سال گذشته بوده است که بیانگر سهم بیشتر تایر‌های سبکتر و تایر سواری در ترکیب واردات است. 466 میلیون دلار برای این حجم واردات در شش ماهه نخست امسال ارز تامین شده است در حالیکه برای صنعت تایر کشور، فقط 63 میلیون دلار در مدت یاد شده ارز تامین و پرداخت شده است.

برای تولید هر یک کیلو تایر به صورت میانگین کمتر از یک دلار ارز نیاز است در حالیکه برای واردات تایر هر کیلو باید تا 3.7 دلار باید ارز پرداخت شود. این میزان ارزبری، بیانگر مزیت نسبی بسیار بالای ارزی تولید تایر در کشور است که متاسفانه به این مسئله کمتر توجه می‌شود. در حال حاضر 70 تا 72 درصد مواد اولیه مصرفی این صنعت از صنایع مختلف داخلی و 28 تا 30 درصد هم از طریق واردات تامین می‌شود.

سخنگوی صنعت تایر با اشاره به اینکه تخصیص ارز به تولید داخل در مقایسه با واردات بسیار ناچیز است گفت: ارز تخصیص داده شده برای 145 هزار و 576 تن تایری که 6 ماهه نخست امسال در کشور تولید شده در مقایسه با تامین حدود 466 میلیون دلار ارز واردات، نشان از کم توجهی مسئولان ذیربط به تولید داخل است. برای واردات بیش از حد نیاز کشور، به راحتی ارز تامین ‏و هزینه می‌شود و این روند به طور حتم صنعت تایر داخلی را تحت فشار قرار می‌دهد ضمن اینکه بازار تایر اشباع شده و در بسیاری از اندازه‌ها با مازاد عرضه روبرو هستیم.

وی از سیاست گذاران،‏ تصمیم سازان و تصمیم گیران کشور انتظار توجه بیشتر به صنعت تایر را دارد و درخواست کرد با مهار افسار گسیخته واردات از صنعت تایر داخلی بیشتر حمایت کنند تا ضمن افزایش سطح اشتغال و توسعه اقتصاد و صنعت کشور بر جذابیت سرمایه گذاری داخلی و خارجی در این صنعت راهبردی کشور افزوده شود.

مهر 1403: محمدرضا آل سارا، رئیس اتحادیه فروشندگان لاستیک، فیلتر و تعویض روغن تهران، در خصوص خبری مبنی بر «کمبود لاستیک دولتی در بازار» گفت: در حال حاضر ما هیچ کمبود لاستیکی در انواع رینگ‌ها در بازار نداریم و تولید همانند قبل ادامه دارد.

رئیس اتحادیه فروشندگان لاستیک، فیلتر و تعویض روغن تهران اضافه کرد: در ماه‌های گذشته دلیل کمبود لاستیک در بازار به دلیل قطعی برق کارخانجات بود چون نمی‌توانستند در آن شرایط تولید داشته باشند.

آل سارا در خصوص وضعیت تولید لاستیک در رینگ‌های 13 و 14 گفت: ما در تولید و توزیع این رینگ‌های لاستیک‌ که دارای مصرف و مشتری بالایی است کمبود نداریم و در بازار به وفور رینگ 13 و 14 موجود است.

او اضافه کرد: در حال حاضر ما در بازار فقط با کمبود مشتری مواجه هستیم به طوری که در ما‌های اخیر متقاضیان با سند خودرو خود اقدام به خرید لاستیک کرده‌اند.

خرداد 1403: مصطفی تنها، سخنگوی انجمن صنفی صنعت تایر، اظهار کرد ما در سال گذشته افت تولید تایر را شاهد بودیم ولی خوشبختانه امروز در بازار در برخی از سایز‌ها ما مازاد تولید و عرضه را شاهد هستیم به طوری که تایر زیر قیمت مصوبه بفروش می‌رسد و مشکلی از نظر عرضه لاستیک نداریم.

وی توضیح داد متاسفانه ما امروز مشکل در نحوه عرضه داریم به طوری که در سامانه جامع تجارت صاحب خودرو مشخصات خود را در این سامانه وارد می‌کند و پس از استعلام و با شرایط مشکلات زیر ساختی اینترنت باعث ایجاد صف‌های طولانی در عرضه لاستیک خواهد شد. در حال حاضر ما در هیچ  رینگ لاستیکی کمبودی در بازار نداریم و حتی فروشندگان در برخی از سایز‌ها مجبور هستند لاستیک را زیر قیمت مصوب به فروش برسانند.  در حال حاضر در دوماهه نخست امسال تولید تایر خودرو در بخش سواری 3 میلیون و 886 هزار حلقه، در بخش وانت 248 هزار و 367 حلقه و تایر باری و اتوبوسی هم 143 هزار و 659 حلقه  تولید شده که در مجموع 4