سه سناریوی دولت برای مدیریت بنزین؛ تصمیمگیری تا ۱۵ روز آینده
دولت در حالی بهدلیل فاصله میان تولید و مصرف بنزین به دنبال اصلاح شیوه توزیع سوخت است که طبق اعلام رئیس سازمان بهینهسازی، سه سناریو برای مدیریت مصرف روی میز قرار دارد و قرار است طی ۱۰ تا ۱۵ روز آینده درباره یکی از آنها تصمیمگیری شود. هیچکدام از این طرحها هنوز به تصویب نهایی نرسیدهاند.
سناریوی اول؛ محدودیت عرضه بدون افزایش قیمت
در این مدل، قیمت بنزین تغییر نمیکند، اما عرضه روزانه به سقف تولید داخلی یعنی حدود ۱۲۱ میلیون لیتر محدود میشود. پس از مصرف این میزان، عرضه در جایگاهها متوقف خواهد شد.
سناریوی دوم؛ سهمیهبندی خودروها و بنزین آزاد
در این طرح، ۱۲۱ میلیون لیتر بنزین تولیدی میان خودروهای موجود سهمیهبندی میشود. مالکان خودرو میتوانند تا سقف سهمیه از بنزین یارانهای استفاده کنند و مصرف بیشتر با نرخ آزاد محاسبه خواهد شد.
سناریوی سوم؛ اختصاص سهمیه به افراد
متفاوتترین گزینه، اختصاص سهمیه به کد ملی افراد به جای خودروهاست. در این مدل، داشتن خودرو شرط دریافت سهمیه نیست و به هر فرد حدود ۳۰ لیتر بنزین در ماه اختصاص مییابد. همچنین امکان انتقال یا خریدوفروش سهمیه پیشبینی شده است.
در این سناریو، روزانه حدود ۳۰ میلیون لیتر بنزین نیز به حملونقل عمومی، تاکسیها و ناوگان خدماتی اختصاص مییابد تا افزایش هزینه سوخت به قیمت حملونقل و کالاها منتقل نشود. همچنین برنامههایی برای توسعه ناوگان برقی و گازسوز شامل ورود ۴۰۰ هزار موتورسیکلت برقی، ۱۳۰ هزار وانت گازسوز و ۷۳۰۰ اتوبوس در سه سال مطرح شده است.
به گفته رئیس سازمان بهینهسازی، دولت پیش از اجرای هر طرح، جزئیات آن را به مردم اعلام خواهد کرد و قرار نیست تصمیمی بدون اطلاعرسانی قبلی اجرا شود. سخنگوی دولت نیز اعلام کرده است زمان اعلام رسمی، پس از جمعبندی نهایی دولت خواهد بود.
در پس این تصمیمها، ناترازی تولید و مصرف بنزین قرار دارد؛ تولید روزانه حدود ۱۲۱ میلیون لیتر است، در حالی که مصرف در برخی روزها به حدود ۱۳۰ میلیون لیتر میرسد.
کاهش سقف سوختگیری با کارت جایگاه به ۱۵ لیتر
دولت در ادامه سیاستهای مدیریت مصرف سوخت، سقف سوختگیری با کارت جایگاه را از این پس به ۱۵ لیتر کاهش داد. این تصمیم همزمان با کاهش سهمیه بنزین ۳ هزار تومانی از ۷۰ لیتر به ۵۰ لیتر در ماه اجرایی شده و با هدف کنترل مصرف بنزین، بهویژه در ایام اوج سفرهای تابستانی و اربعین، اتخاذ شده است.
پیامدهای محدودیت جدید
با اعمال این محدودیت، رانندگانی که سهمیه ۱۵۰۰ تومانی و ۳۰۰۰ تومانی خود را مصرف کردهاند، برای سوختگیری با کارت جایگاه تنها امکان دریافت ۱۵ لیتر بنزین در هر نوبت را خواهند داشت. به همین دلیل، انتظار میرود مراجعات به جایگاهها افزایش یافته و صفهای سوختگیری طولانیتر شود.
دیدگاه کارشناسان
برخی کارشناسان معتقدند این محدودیت لزوماً به کاهش مصرف بنزین منجر نخواهد شد و حتی ممکن است با افزایش مراجعات به جایگاههای سوخت، ترددهای غیرضروری و زمان انتظار رانندگان را بیشتر کند. به باور این گروه، مدیریت پایدار مصرف سوخت نیازمند راهکارهای بلندمدتی مانند توسعه حملونقل عمومی، نوسازی ناوگان فرسوده و عرضه خودروهای کممصرف است.
کاهش سهمیه بنزین 3 هزار تومانی
مرداد 1405: سخنگوی دولت از کاهش سهمیه بنزین با نرخ ۳ هزار تومان خبر داد. بر این اساس، سهمیه ماهانه این نرخ از ۷۰ لیتر به ۵۰ لیتر کاهش یافته است. پیش از این نیز در اردیبهشتماه ۱۴۰۵، سهمیه بنزین ۳ هزار تومانی از ۱۰۰ لیتر به ۷۰ لیتر کاهش پیدا کرده بود.
وی در عین حال تأکید کرد که تاکنون هیچ تصمیم نهایی درباره تغییر قیمت بنزین در جایگاههای سوخت اتخاذ نشده و در صورت نهایی شدن هرگونه تصمیم، اطلاعرسانی رسمی از سوی دولت انجام خواهد شد. این اظهارات در حالی مطرح میشود که طی روزهای اخیر شایعات مختلفی درباره تغییر نرخ بنزین و اصلاح نظام سهمیهبندی مطرح شده بود.
در شرایط فعلی، خودروهای شخصی همچنان ماهانه ۶۰ لیتر بنزین ۱۵۰۰ تومانی دریافت میکنند. این سهمیه قابلیت ذخیرهسازی روی کارت سوخت را دارد و حداکثر تا 180 لیتر (معادل سهمیه سه ماه) قابل ذخیره است.
در نرخ دوم، سهمیه بنزین ۳ هزار تومانی از این پس به ۵۰ لیتر در ماه کاهش یافته است. این سهمیه برخلاف بنزین ۱۵۰۰ تومانی، قابلیت ذخیره روی کارت سوخت را ندارد.
پس از پایان سهمیههای اول و دوم، یا در صورت استفاده از کارت سوخت جایگاه، بنزین با نرخ ۵ هزار تومان در اختیار مصرفکنندگان قرار میگیرد.
دیدگاه کاربران